Khóa cửa hiện dùng ba nhóm cảm biến: quang học chụp ảnh vân tay, điện dung đo điện dung của da, và nhóm sinh trắc nâng cao đọc tĩnh mạch ngón tay hoặc lòng bàn tay. Quang học nằm ở nhóm giá dưới 4 triệu, điện dung phủ phần lớn khoảng 4 - 15 triệu, còn sinh trắc nâng cao bắt đầu từ 11.890.000đ. Chọn sai nhóm là nguyên nhân số một khiến khóa nhận vân tay chập chờn.
Quang học hoạt động ra sao và hỏng vì cái gì
Cảm biến quang học có một tấm kính, một đèn LED và một cảm biến ảnh. Đèn chiếu qua ngón tay, cảm biến chụp lại hình các đường vân rồi so với mẫu đã lưu. Nó chỉ nhìn thấy bề mặt, không phân biệt được da thật hay bản sao in nổi.
Ba nguyên nhân khiến quang học nhận kém trong thực tế: mặt kính bám dầu và bụi sau vài tháng dùng, tay ướt làm nhòe ảnh vân, và ngón tay bị mòn vân do lao động chân tay. Bù lại nó rẻ, ít kén nguồn điện và không hỏng vì tĩnh điện. Nhóm giá đại diện là Hubert HB CG22 Black 2.700.000đ và Kitos KT E3 Pro 3.090.000đ.
Điện dung khác quang học ở đâu
Cảm biến điện dung đo chênh lệch điện dung giữa đường vân nổi chạm vào bề mặt và rãnh vân lõm không chạm. Vì đọc tính chất điện của lớp da chứ không chụp ảnh, nó ít bị đánh lừa bởi ảnh in hoặc bản sao phẳng, đồng thời nhận nhanh hơn khi ngón tay hơi ẩm.
Điểm yếu: sợ tĩnh điện mạnh, và vẫn kén ngón tay quá khô hoặc vân mòn. Đây là nhóm đang phủ phần lớn khóa dân dụng, ví dụ Kassler KL668 App Wifi 5.400.000đ hoặc Kawa K200 4.200.000đ.
Sinh trắc nâng cao: tĩnh mạch ngón tay và lòng bàn tay
Nhóm này không đọc bề mặt da mà đọc cấu trúc bên dưới. Cảm biến tĩnh mạch chiếu ánh sáng hồng ngoại xuyên qua ngón tay, máu trong tĩnh mạch hấp thụ ánh sáng và tạo ra bản đồ mạch riêng của từng người. Bản đồ này nằm dưới da nên không sao chép được từ dấu vân để lại trên tay nắm hay ly nước.
Hai đại diện đang bán: Kaadas Q9-FVP đọc tĩnh mạch ngón tay kèm nhận khuôn mặt, 18.900.000đ còn 11.890.000đ; và Kassler KL-82T đọc lòng bàn tay kèm nhận khuôn mặt, 25.890.000đ còn 16.120.000đ. Ưu điểm phụ ít người để ý: đọc tĩnh mạch và lòng bàn tay gần như không bị ảnh hưởng bởi tay bẩn, tay ướt hay vân mòn.
Bảng so sánh ba nhóm cảm biến
| Tiêu chí | Quang học | Điện dung | Sinh trắc nâng cao |
|---|---|---|---|
| Nguyên lý | Chụp ảnh bề mặt vân | Đo điện dung lớp da | Đọc tĩnh mạch hoặc lòng bàn tay |
| Khoảng giá thường gặp | 2,7 - 4 triệu | 4 - 15 triệu | Từ 11,89 triệu |
| Tay ẩm | Nhận kém | Nhận khá | Ít bị ảnh hưởng |
| Vân tay mòn | Hay báo lỗi | Tùy mức độ mòn | Không phụ thuộc vân bề mặt |
| Chống bản sao vân | Yếu nhất | Tốt hơn rõ rệt | Cao nhất trong ba nhóm |
| Vị trí lắp hợp | Cửa phòng, cửa phụ | Cửa chính căn hộ, nhà phố | Cửa chính biệt thự, phòng riêng |
Chọn theo người trong nhà, đừng chọn theo thông số
Danh sách người dùng quyết định nhóm cảm biến nhanh hơn mọi bảng thông số:
- Nhà có người trên 65 tuổi: vân tay mòn nhiều, nên chọn điện dung trở lên và đăng ký 4 ngón.
- Người làm bếp, làm vườn, thợ xây: tay thường ẩm hoặc dính bụi, quang học sẽ gây khó chịu mỗi ngày.
- Nhà có trẻ dưới 6 tuổi: vân tay chưa rõ nét, nên dùng mã số hoặc thẻ từ cho trẻ.
- Nhà hay bê đồ hai tay: cân nhắc thêm lớp nhận khuôn mặt, ví dụ Kawa KT66F Face 3D 7.790.000đ hoặc Kitos KT X7 Face ID 6.800.000đ.
Câu hỏi thường gặp
Làm sao biết khóa đang dùng cảm biến nào?
Nhìn bề mặt đọc vân: quang học có tấm kính trong, thường sáng lên khi chạm; điện dung là mặt phẳng kim loại hoặc gốm, không phát sáng. Nếu vẫn phân vân, hỏi thẳng người bán tên dòng cảm biến ghi trong tài liệu kỹ thuật.
Cảm biến vân tay dùng được bao nhiêu năm?
Phần cảm biến hiếm khi chết trước, thứ hỏng trước thường là mặt kính bị xước và bo mạch bị ẩm. Vệ sinh mặt đọc bằng khăn khô mỗi tháng kéo dài tuổi thọ đáng kể.
Lưu được bao nhiêu vân tay?
Phổ biến 50 - 100 vân tay và tương đương số mã số, thẻ từ. Với hộ gia đình, con số này thừa; nên tận dụng bằng cách đăng ký nhiều ngón cho mỗi người.
Có nên xóa vân tay khi đổi người giúp việc?
Nên, và làm ngay trong ngày. Trên khóa có app, việc xóa mất chưa tới một phút; trên khóa không có app, vào chế độ quản trị bằng mã chủ rồi xóa theo số thứ tự đã ghi lại lúc đăng ký.
Tĩnh mạch ngón tay có bị lỗi khi tay lạnh không?
Trời lạnh làm mạch co, thời gian nhận có thể lâu hơn chút. Đây là lý do các model nhóm này luôn kèm thêm mã số và thẻ từ.
Xem các mẫu điện dung phổ thông tại khóa cửa vân tay Kassler và khóa cửa vân tay Kawa. Nhóm sinh trắc nâng cao nằm ở khóa cửa vân tay Kaadas, còn nhóm giá thấp dùng quang học tập trung ở khóa cửa vân tay Kitos và khóa cửa vân tay Hubert.